Masz wolność rysowania trójkąta pod warunkiem, że dasz mu trzy boki.

Masz wolność rysowania żyrafy, jeśli narysujesz ją z długą szyją.

Masz wolność jechania autem… pod warunkiem, że przestrzegasz przepisów…

Więc… kiedy jesteś rzeczywiście wolny?

Gdy znasz prawdę na temat czegoś.

Nie ma wolności bez prawdy.

 

Fulton Sheen „W co wierzymy”

 

 

Ktoś napisał traktat o łuskaniu fasoli. Wiesław Myśliwski chyba.

Więc dlaczego – pomyślalam dziś, siedząc na stołeczku na naszym tarasiku – nie można by napisać czegoś o obieraniu marchewki?

Bo właśnie tym są zajęte teraz moje ręce. Lewa delikatnie przytrzymuje smukłe pomarańczowe warzywo, a prawa – równie delikatnie i z wyczuciem chwili i sytuacji oraz miejsca akcji przesuwa obieraczką od góry do dołu. Cichutki chrzęst jakby ugniatanego piasku, lekki opór skórki i cieniutkie soczyste wiórki lądują do miski odsłaniając wnętrze.

Opór jest naprawdę delikatny, ale jest. I przy każdym przesunięciu nożyka dostarcza malutkiej jak ten opór satysfakcji. Seria maleńkich zwycięstw powoli nanizuje się na nitkę chwili i staje się prawie wieńcem laurowym zwieńczającym zadowolone czoło.

I tak sobie myślę, gdzieś w głębi tego czoła, na tym stołeczku, w to letnie spokojne przedpołudnie, na zacienionym tarasie, że gonimy naprawdę nie wiadomo za czym, nie w tym kierunku i często niepotrzebnie.

Chcemy wielkich zwycięstw, sukcesów szumnych jak falbany sukien hollywodzkich sunących w blasku fleszy po czerwonym dywanie, lawiny braw, pokonywań wielkich niebotycznych przeszkód, zdobywania szczytów, a przecież…

Życie to suma naprawdę małych dokonań, które dobrze przeżyte i zauważone, sprawiają, że nasz los jest płodny i wartościowy.

Moja babcia, gdy plewiła zagon truskawek, co jakiś czas rozginała bolące plecy i spoglądała wstecz za siebie, by ujrzeć jak wiele uczyniły jej ręce. Odczuwała wtedy tak ogromną radość, jakiej my dziś nie umiemy poczuć nawet po wygranej w maratonie. Jej ciemna twarz rozjaśniała się wtedy i mówiła: „Lubię tę ziemię”. Ona nie potrzebowała listu gratulacyjnego, ani orderu za zasługi. Sama widziała, że jej staranie ma sens i to staranie aż do ostatniego oddechu kontunuowała. Drobne codzienne kroczki.

Odszorować piaskiem przypalony garnek, ujrzeć znowu jego srebne dno, podlać warzywa w ogrodzie po upalnym dniu, wyciągnąć parę wiader wody ze studni, wlać je w koryto i widzieć jak piją spragnione konie, wykosić jeden pokos trawy, uzbierać słoik jagód, obrać garnek ziemniaków na obiad, rozwiesić pranie na sznurku, pozamiatać podwórko, udoić pół wiadra mleka, przecedzić je przez ściereczkę, pomalować framugę okna świeżą farbą, wyjąć z prodiża bułeczki z jabłkami, zasypać cukrem truskawki w dużym słoju, postawić na rozgranym od słońca parapecie i widzieć co dzień jak zbiera się na dnie coraz więcej soku.

A największym ze zwycięstw było, gdy udało się zebrać zboże przed burzą, albo zwieźć siano z łąki przed ulewą, przechować ziemniaki przez zimę.

Dziś daliśmy sobie wmówić, że wszyscy mamy być zwycięzcami podobnymi do gladiatora, który pokonał armie. Że to jest dostępne dziś dla każdego z nas. Że nam się należy. Ba, że to jest konieczne, by być naprawdę szczęśliwym i wieść satysfakcjonujący żywot.

 

Nie liczą się drobne paciorki dni dobrze przeżytych. Nie ma znaczenia, że po prostu dobrze wykonujesz swoją pracę. Nie wybitnie, nie robisz coś ponad, nie wyprzedzasz reszty kolektywu w zaangażowaniu, nie razisz innych w oczy swoim geniuszem. Po prostu dzień po dniu robisz, co do ciebie należy, pokonując w sobie nie raz i nie dwa ten lekki opór „niechciejstwa”.

Nożyk ślizga się po marchewce, wiórki wiją się jak pomarańczowe wstążeczki, pachnie marchewkowo. Zaraz pójdę nazbierać szczawiu na trawniku. Dziś będzie szczawiowa, jutro ryba po grecku. Zwyczajnie. Bo nie trzeba jeść z wszystkich garnków świata, by być sytym. Nie musisz mieć wszystkich pieniędzy świata, by być bogatym. Nie muszą cię wszyscy podziwiać, żebyś był ważny. Nie musisz wygrać wojny, by nadać życiu sens.

Nie musisz być wszędzie, ani zawsze, ani najlepiej. Te przysłówki nie są domeną człowieka.

Gladiator już to wiedział. Gdy wracał do domu. To nie zwycięstwo na wojnie było sensem życia. I nie wieniec laurowy zdobiący skronie, lecz falujący łan zboża, który trzeba będzie ściąć i zemleć na chleb dla dzieci, śpiew skowronka nad głową towarzyszący dzień po dniu w codziennym staraniu, rodzina, śmiech dziecka, droga do domu, którą teraz będzie przemierzał cierpliwie wracając z pracy, miska zupy zamiast chwały bohatera.

 

Marchewka obrana. Myję nożyki, wlewam wodę do miski z warzywami, wyrzucam obierki, sprzątam taras. Teraz idę po szczaw.

Takie życie jest dobre. Po prostu dobre. Lepszego nie trzeba.

 

 

Twój czas to czas mierzony przelotami jaskółek, kroplami wody na liściu po skończonym deszczu…

Tak niewiele i tak dużo. Tak zwyczajnie i tak pięknie jak tylko w życiu być może.

Musisz być uważny, bo wystarczy mgnienie oka i lot jaskółki rozpryskuje się w obłokach, a kropla rosy wysycha. Możesz przegapić to wiele i to niewiele, to zwyczajnie piękne, z czego utkane są twoje dni.

A warto jest nie przegapić jednak.

 

Burza.

Potoki deszczu zmywają drzewom głowy,  mruczenie nawałnicy przenika zza lasu, wiatr i srebrny ekran wody, gardłowy bulgot w rynnach…

Po takich upałach, rozumiesz w końcu czym jest deszcz. Jakim błogosławieństwem jest dla ciebie i dla świata.
Może po to są właśnie skwary i upały i pustynie. Byśmy coś zrozumieli i docenili.
Krople deszczu na spękaną ziemię, na spragnione rośliny, na spieczone czoło, na włosy, twarz…

Lubimy z Lalcią biegać i spacerować pod kurtyną deszczu, śmiejemy się i wdychamy ozon, włosy zaczynają się nam falować od wilgoci, ubrania przylegają do ciała, woda chlupie w gumowych butach. Strugi deszczu płyną po plecach, przyprawiając skórę o dreszcze. Krople osiadają na rzęsach. Uszy wypełnione po brzegi szumem i grzmotami burzy są prawie nieczułe na inne dźwięki.

Przyjmujemy deszcz wszystkimi zmysłami. Przyjmujemy jak powinno przyjąć się błogosławieństwo. Z wdzięcznością. W całości. Ze wszystkimi jego konsekwencjami.

Bo nie możesz powiedzieć deszczowi : „tu podlej, a tam zostaw suche”. I nie możesz powiedzieć burzy: „przynieś deszcz, lecz nie strąć żadnego liścia ni gałązki”.
Tak i błogosławieństwu nie możesz stawiać granic: „to przemień, ale tego nie dotykaj”, „spraw, by sytuacja się zmieniła, ale mnie nie zmieniaj”, „daj o co proszę, ale nic nie odbieraj”.

Jeśli prosisz o deszcz, przyjmij go z otwartymi ramionami, bez „ale”.

 

Arcybiskup Fulton Sheen napisał:

„… istnieją dwa rodzaje łaski: łaska biała, która sprawia, że stajemy się mili Bogu, i łaska czarna, w której czujemy Jego brak.(…) Sprawia, że jesteśmy niespokojni.”

Ja jestem zdecydowanie i w większości beneficjentem tej drugiej łaski. Łaski ciemności, braku światła, drżenia…

Jestem jednym z tych, którzy w ciemnej dolinie spotykają i siebie i Boga najgłębiej. Nie w blaskach słonecznych, nie na rozgrzanych, upojonych aromatami polanach ( choć za nimi tęsknią), lecz w załomach skał i rozpadlinach, gdzie światło – jeśli się sączy – to jak krew z rany cienką strugą.

Ciemność jest wytrychem na mnie. I On wie. Złodziej dusz. Włamywacz kradnący serca.

Najłatwiej otworzyć mnie brakiem i ciemnością.

Ilu nas jest takich, którym zawory łaski otwierają się nocą? Nocą wołają, tęsknią, szamoczą się jak Jakub z aniołem. Nocą odkrywają kim są. Nocą dojrzewają.

Łaska czarna tak samo mocno przemienia jak tak biała, lecz, gdy tamta głaszcze i otula, koi i leczy, ta zgniata i miażdży. Jak wtedy, gdy się rozłamuje skorupę orzecha, by dotrzeć do białego miąższu. To twarda łaska, bolesna, lecz przeobrażająca dogłębnie. Pustynna, paląca, głodna, czołgająca się na kolanach, gwałtowna jak burza, miotająca się, gubiąca…

* * *

A jeśli te wszystkie życiowe ciemności, rany i przepaści były łaską? Jeśli były po to, by mnie rozwijać, kierować ku Bogu, dawać wzrost, karmić pokarmem najlepszym dla mnie? Jeśli jestem rośliną, która nie urosłaby i nie wydała owoców w pełnym słońcu? Jeśli tak jest, to wszystko zmienia.

I prawdą jest, że wszystko jest łaską.

Dla każdego taką, jakiej potrzebował. Są przecież tacy, których lekki wiatrek by złamał, ale są też inni, którzy bez wichur nie zapuściliby korzeni głęboko. To, co dla jednego jest dobrem, dla innego byłoby krzywdą, to, co dla jednych ust pokarmem, dla innych – trucizną.

Jeśli ktoś poprowadził cię ciemną doliną, widocznie ta trasa była dla ciebie najlepsza, najbezpieczniejsza i najkrótsza. Może zgubiłbyś się w promieniach słońca, nie odgadł tak wiele.

Co, jeśli tylko ciemność może cię zbawić?

A jeśli to nie były wertepy, lecz rzucone ci pod stopy łaski? A jeśli te kamienie na drodze to nie przeszkody, lecz jej umocnienie dla pewności, że dojdziesz, gdzie trzeba? Może rany nie były, by ranić, ale po to, by wlewać przez nie jak w transfuzji życie? Może skostniałbyś i skamieniał, gdyby nie pęknięcia?

Przyjdzie czas, gdy to zrozumiesz. I będziesz wdzięczny.

” Z Tobą ciemność nie będzie ciemna wokół mnie, a noc tak jak dzień zajaśnieje” – zaśpiewasz.

 

 

Nasz dom jest – jak każdy inny – domem, w którym dzieje się milion rzeczy i to jednocześnie:)

Różni się od innych tylko tym, że utonął w zieleni, śpiewie ptaków i szumie drzew. Rośliny już prawie wchodzą mu na głowę i myślę, że wystarczyłby rok naszego „nie-pilnowania” a las wszedłby na próg, a potem na pokoje.

Zawsze tu tak było, bo mój dziadek, gdy budował to siedlisko, wyciął tylko taki skrawek lasu żeby zmieścić budynki. Drzewa rosły więc prawie na schodach domu i zaglądały mu w okna. I tak już zostało. Las nie nadzorowany przez wiele lat podchodził coraz bliżej, ocierał się jak zielone dzikie zwierzątko o czerwone rozgrzane cegły. Teraz trochę go pilnujemy, trzymamy na bezpieczną odległość i na wyciągnięcie ręki jednocześnie. Nie odganiamy go zbyt daleko, nie płoszymy. Lubimy, gdy zagląda nam w oczy i uczestniczy w naszym życiu. A on łasi się zielonym chłodnym cieniem, kwileniem ptaków o porankach i wieczorami, zapachem sosen, aromatem kwitnącego czarnego bzu i poziomkami.

Dom jak każdy inny i jak żaden inny. Jeden taki na świecie. Otulony ramionami zieleni.

 

 

A czasem wychodź też w deszcz.

Zobacz co on robi z tobą, jak w nim łagodniejesz, bezbronniejesz, jak twoja cisza stapia się z jego równomiernym szmerem, jak coś w tobie porusza, rośnie. Jak on coś zmywa z ciebie, oczyszcza, nawadnia. Uczy cię milczenia, odplątuje ze zbędnych słów, upraszcza.

Stajesz się coraz bardziej sobą, bez póz, masek, odpada makijaż, przyklejone miny. Odsłaniasz się ty.

Deszcz jest dobry dla ciebie. Nie tylko dla kwiatów, trawy i drzew. Jest dobry także dla ciebie. Jest potrzebny.

I burze są potrzebne, i wichry, i mgły, mrozy, i dżdże.

Pamiętaj.

Wszystko jest po coś.

 

 

 

Ostatnie dni to festiwal słońca i deszczu. W ciągu jednej doby jest miejsce i na letnie upały i na zimne wichry, na burze, tęcze, deszcze i łagodne słońce. Wprowadza to mnie w nieustanny taniec. Nagłe ucieczki do domu, senność, a potem – gdy tylko wyjdzie słońce – dłuższe i krótsze spacery w kaloszach, by nasycić się światłem, zielonością i ptasim trelem. Zanim nadejdzie kolejna zawierucha. Zanim zahuczy i zadudni nad głową, zanim ołowiem znów pokryje się niebo.

Teraz siedzę w takim antrakcie między deszczami, w samym środku sadu, otoczona całą paletą zieleni, blasków i świergotów. Przesiąkam tym wszystkim. Na zapas. Na niepogodę.

* * *

Wychwytuj w swoim życiu takie okienka pogodowe, momenty gdy słońce wychodzi zza chmur i przestaje padać. Wychwytuj i skoncentruj na nich swoją uwagę, zakotwicz w nich mocno jak się rzuca liny i zawiązuje solidnie o paliki w porcie. To ci się przyda, gdy znowu przyjdzie deszcz, sztorm i burza, gdy zawyją wichry i zaczną szarpać żagle, gdy grad uderzy w szyby.

Siedź i mruż oczy na słońcu, pozwól promieniom miękko wsiąkać w powieki i przenikać wszystkie powłoki swego ciała, niech światło dotrze do samego wnętrza, ogrzeje je i rozjaśni. Przyda ci się ta latarnia, gdy przyjdzie zmrok, a potem noc. A przyjdzie. Napewno. Bo nawiedza nas regularnie. Nic na to nie poradzisz. Falowanie życia.

Wpuść do środka świergot ptaków, głaskanie letniego wiatru po policzku, jego igraszki z twoimi włosami. Zanurz się w zapachu jaśminu i piwonii, otul aromatem świeżo skoszonej trawy i parującej po deszczu ziemi, żywicznym balsamem sosen.

Zapisz to sobie, jak się zapisuje wspomnienia z wakacji. Masz głęboko w sercu taki notes pełen drobnych pięknych chwil.

Gdy będzie gorzej, ciemno i zimno i duszno i ciasno, otworzysz go i przeczytasz o dróżce, która prowadziła cię przez zieleń, o falujących kłosach, które głaskałeś jak dzikie łagodne zwierze, idąc wzdłuż pól, o czerwonych makach i chabrach bławatkach, i skowronku…

Wszystko ma znaczenie. Nie myśl, że coś jest zbyt małe, zbyt zwyczajne, zbyt nieważne, by do tego podejść, dotknąć, musnąć ustami, schować do kieszonki serca.

To coś małe może kiedyś uratować ci życie. Malutkie wspomnienie kropel rosy na liściu może być dla ciebie kiedyś drogą powrotu do świata żywych. Mały omszony patyk ściskany w dłoni, może być kiedyś jedyną poręczą, której się przytrzymasz, gdy będziesz schodzić po stromych schodach życia w dół.

Nie lekceważ.

Wychwytuj małe okienka pogodowe w twoim życiu, wydłużaj je swoją uwagą i atencją, rozniecaj iskry do wielkości ognisk. Ogniska do wielkości gwiazd.

Może nie tylko tobie będą kiedyś przydatne. Może ktoś też się przy nich ogrzeje. I dzięki nim odnajdzie drogę.

 

 

Są takie miejsca na mapach naszych żyć, które zmieniają zupełnie kierunek naszych ścieżek. Są jak węzły drogowe, na których skręcając, raz na zawsze obieramy trasę.

Pewna mała wioska otoczona lasami, dzikimi łąkami, w objęciach błękitego tajemniczego Bugu, jest dla mnie takim miejscem. To tu – choć wtedy jeszcze tego nie wiedziałam – zostałam pociągnięta więzami miłości nie do rozwiązania.

Tu, w ciszy drewnianego kościółka, wśród wiru zajęć przy klasztorze, biegania po łąkach i lesie, rozmów z nowymi ludźmi, w czasie pewnych nastoletnich wakacji poznałam Boga.

Nie byłoby mnie takiej, jaka jestem i tu, gdzie jestem, gdyby nie tamto lato.

Więc gdy tu wracam co parę lat, wracam jak do domu. Te łąki są moimi łąkami, ta rzeka jest moją rzeką, te ścieżki, ten domek, w którym nocowałyśmy z koleżankami, te schody, to tabernakulum, ten Chrystus, te obłoki nad głową, Golgota w lesie, te dzikie brzegi rzeki, ten zapach, wiatr…

Gdy tu staję znowu, czuję falę wdzięczności zalewającą serce, że kiedyś, dawno temu ktoś niewidzialną Dłonią pokierował mnie tutaj. I na zawsze odmienił życie.

Nie ma przypadków. Wiem to napewno.

Ktoś nas prowadzi. Wiem to już napewno.

 

 

 

Kiedy pozwolisz sobie zatrzymać się i przelewać ciszy przez twoje serce, otworzą się jedne drzwi i drugie i kolejne.

Dostrzeżesz to, czego dotąd nie widziałeś.

Zobaczysz ile osiągnąłeś, jak długa, trudna i piękna za tobą droga i że udało ci się sprawić, iż na tej jałowej ziemi zakwitły kwiaty. Tylko dzięki twojemu cierpliwemu trwaniu, dzięki twojej odwadze. Jej też nie widziałeś biegnąc zbyt szybko. Ale ona towarzyszyla ci dzień po dniu, krok po kroku, oddech po oddechu. Każdego poranka kazała ci wstać i iść. A ty słuchałeś jej cichego stanowczego szeptu i szedłeś, choć czasem nie wiedziałeś dokąd. Jak we mgle.

Pomyśl: ile trzeba było odwagi, by tak zrobić.

A teraz patrzysz, a przed tobą zieleń. I kwiaty, których nigdy by tu nie było, gdyby nie ty. Bluszcz wspina się po kapliczce pod stopy Maryi. Ty go posadziłeś, podlewałeś i nie traciłeś nadziei, choć był tak słaby.

Świat zmienił się, bo ty trwałeś. Twoje codzienne TAK przemieniło ugory w pola, pustnie w kwitnące doliny, napoiło wyschnięte koryta rzek, które wydawały się zniknąć raz na zawsze z map istnienia.

Nie miałeś prawie nic, prawie nic ci nie dano, nie pokazano, nie nauczono, a jednak ktoś czuwał nad tobą nieustannym czuwaniem.

Zrzucono na ciebie ciężary nie do udźwignięcia. Dlatego wzrusza cię dzisiaj krzak bzu, który, gdy był jeszcze zaczątkiem krzewu, rósł krzywo pod ciężkim stosem desek. A teraz? Teraz wybujały kwitnie każdej wiosny jak liliowy obłok. I nikt oprócz ciebie nie pamięta, że był kiedyś małym połamanym patyczkiem. Wzrusza cię, bo widzisz jak los twój i jego jest podobny.

Ktoś okrył cię dłonią, gdy zostałeś rzucony jak bezbronne ziarno na skałę. I dał ci szczelinę, w której wyrosłeś.

W załomie skały cię ukrył. Przed wichurą, przed nawałnicą. Tylko Jemu ufasz tak naprawdę.

Z braku powstałeś i głodu, więc jesteś niekończącym się głodem, nie do ugłaskania, nie do nasycenia, studnią bez dna.

Po co są studnie bez dna? Po co kwiaty, które zakwitły w ranie skały? – pytasz.

A po co jest to co niepojęte? Tajemnice nie do odgadnięcia? Zagadki nie do rozwikłania? Jesteś jedną z nich. Ikoną czegoś więcej, poza, dalej…

Znakiem, że nie wszystko można pojąć, nie wszystko da się objąć rozumem, nie wszystko jest do wyjaśnienia i nazwania.

Są rzeczy na niebie i na ziemi, które mają sens, choć nikt z ludzi go nie zna.

Jedną z nich jest moc w słabości.